เป็นที่ที่ชาวบ้านช่วยกันดูแลปูม้า คนในชุมชนเอาไข่ปูม้ามาฝากไว้ที่ธนาคารปูม้า แล้วปล่อยลูกปูกลับลงทะเล ทุกคนร่วมมือกันดูแลทะเล ให้มีปูม้าเยอะขึ้น ชุมชนช่วยกันให้ปูม้าอยู่กับทะเลได้นาน เรียนรู้เรื่องราวการฟื้นฟูของทรัพยากรทางทะเลจากความร่วมมือของชุมชนชายฝั่ง
ริมชายฝั่งอันเงียบสงบของชะอำ นอกเหนือจากชายหาดและแหล่งท่องเที่ยวยอดนิยม ยังมีชุมชนเล็ก ๆ แห่งหนึ่งที่กำลังสร้างความเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญให้กับท้องทะเลอ่าวไทย บ้านคลองเทียน คือชุมชนประมงที่รวมพลังของชาวบ้าน ชาวประมง และผู้นำชุมชน เพื่อร่วมกันอนุรักษ์ทรัพยากรทางทะเลผ่าน “ธนาคารปูม้า” ซึ่งกลายเป็นต้นแบบของการจัดการทรัพยากรโดยชุมชนที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวาง
เมื่อมาถึงบ้านคลองเทียน นักท่องเที่ยว จะได้พบกับวิถีชีวิตเรียบง่ายของชุมชนชายฝั่ง เรือประมงจอดเรียงรายอยู่ริมฝั่ง ชาวประมงกำลังเตรียมอุปกรณ์สำหรับออกเรือในวันถัดไป และผู้คนในชุมชนยังคงดำเนินชีวิตผูกพันกับทะเลเช่นเดียวกับบรรพบุรุษของพวกเขา
ความมุ่งมั่นในการฟื้นฟูประชากรปูม้า ซึ่งเป็นทรัพยากรสำคัญของชุมชน จากปัญหาการลดลงของจำนวนปูม้าในธรรมชาติ ชาวประมงจึงร่วมกันก่อตั้งธนาคารปูม้า โดยนำแม่ปูม้าที่มีไข่นอกกระดองมาฝากไว้ในบ่ออนุบาล เพื่อให้สามารถปล่อยไข่ออกมาได้อย่างปลอดภัย ก่อนนำแม่ปูกลับคืนสู่ทะเล เมื่อไข่ฟักออกเป็นตัวอ่อน ชุมชนจะนำลูกปูที่เกิดใหม่ปล่อยคืนสู่ธรรมชาติ เพื่อเพิ่มจำนวนประชากรปูม้าในระบบนิเวศทางทะเล กระบวนการนี้ช่วยรักษาความสมดุลของทรัพยากรทางทะเล และเป็นตัวอย่างของการประมงที่คำนึงถึงความยั่งยืนในระยะยาว
ทำไมต้องมาเยือนธนาคารปูม้า บ้านคลองเทียน?
ธนาคารปูม้า บ้านคลองเทียน ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้ แต่เป็นตัวอย่างที่จับต้องได้ ของการอนุรักษ์ที่เกิดจากความร่วมมือของคนในชุมชน นักท่องเที่ยวจะได้เห็นว่า ความเปลี่ยนแปลงด้านสิ่งแวดล้อมสามารถเริ่มต้นจากการลงมือทำของคนตัวเล็ก ๆ ได้อย่างไร
นักท่องเที่ยวที่มาเยือน สามารถเรียนรู้ทุกขั้นตอนของการอนุรักษ์ผ่านศูนย์เรียนรู้ของชุมชน ตั้งแต่ชีววิทยาของปูม้า วงจรชีวิต การอนุบาลแม่ปู ไปจนถึงแนวคิดการประมงอย่างรับผิดชอบ ชาวบ้านพร้อมแบ่งปันประสบการณ์และความรู้จากการทำงานจริง ทำให้ผู้มาเยือนได้เข้าใจถึงความสำคัญของการดูแลทรัพยากรธรรมชาติอย่างใกล้ชิด นอกจากการเรียนรู้เรื่องการอนุรักษ์แล้ว ผู้มาเยือน ยังสามารถสัมผัสวิถีชีวิตของชุมชนประมง ชมบรรยากาศชายฝั่งทะเล และเรียนรู้ความสัมพันธ์ระหว่างผู้คนกับทรัพยากรทางทะเลที่หล่อเลี้ยงชุมชนแห่งนี้มาหลายชั่วอายุคน
สำหรับนักท่องเที่ยวสายอนุรักษ์ บ้านคลองเทียนสะท้อนให้เห็นว่า การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนสามารถสร้างคุณค่าได้มากกว่าความเพลิดเพลิน เพราะทุกการมาเยือนคือการสนับสนุนชุมชนและการอนุรักษ์ทรัพยากรทางทะเลไปพร้อมกัน
